Στουντίου 10Β, Μαρούσι
+30 210 80 33 287
info@ektonendon.gr

Ψυχοθεραπεία για το πένθος και το τραύμα

Ατομική, οικογενειακή και ομαδική ψυχοθεραπεία για το πένθος και το τραύμα

Το συναισθηματικό τραύμα,  η απώλεια και το πένθος προκαλούν συχνά μεγάλο πόνο στους ανθρώπους. Τα γεγονότα που δημιουργούν τέτοια συναισθήματα πένθους και τραύματος μπορούν να έχουν διαφορετικές μορφές:  ένας αιφνίδιος ή πρόωρος θάνατος στην οικογένεια που αλλάζει τη ζωή των μελών της, ένα ατύχημα που δημιουργεί φόβο και συχνές σκέψεις,  περιορίζει την ζωή και αφήνει σωματική ή συναισθηματική αναπηρία,  εμπειρίες βίας ή και κακοποίησης από γνωστούς ή άγνωστους ανθρώπους, κάθε ακραίο, αδιανόητο γεγονός το οποίο είναι δύσκολο να επεξεργαστεί το μυαλό μας και μένει μέσα μας σαν μια μαύρη κηλίδα που απλώνεται.

Σε τέτοιες δύσκολες καταστάσεις, οι άνθρωποι γεμίζουν με συναισθήματα πόνου, θλίψης,  θυμού,  απόγνωσης, συναισθήματα ανθρώπινα,  φυσιολογικά αλλά και δυσβάσταχτα. Συχνά δυσκολεύονται να λειτουργήσουν, νιώθουν ότι η ζωή τους έχει αλλάξει ξαφνικά και ακατανόητα. Αρκετοί προσπαθούν να ξεφύγουν από τον πόνο και την λύπη ώστε να επανέλθουν γρήγορα στην παλιά τους ζωή, αλλά σωματικά νιώθουν καταβεβλημένοι. Άλλοι απομονώνονται καθώς νιώθουν ότι η εμπειρία τους δημιούργησε μια βαθιά ρωγμή στη σύνδεση τους με τους άλλους ανθρώπους. Αισθάνονται ότι κανείς δεν μπορεί να τους καταλάβει.

Όμως η κλινική εμπειρία και η έρευνα γύρω από το τραύμα και το πένθος μας έχει δείξει ότι για να ξεπεράσουμε μια τραυματική εμπειρία χρειάζεται να αποδεχθούμε, να κατανοήσουμε και να επικοινωνήσουμε αυτά τα «δύσκολα» συναισθήματα.  Η απομόνωση και η αποφυγή των συναισθημάτων αφήνει τα άτομα ευάλωτα στα συμπτώματα τους και αποδυναμωμένα. Αντιθέτως η σύνδεση με κατάλληλους ανθρώπους που μπορούν να ακούσουν και να αντέξουν τα βαριά συναισθήματα και να παρέχουν ένα ασφαλές πλαίσιο για την επεξεργασία τους, βοηθά στην πιο αποτελεσματική αντιμετώπισή τους. Τα άτομα και οι οικογένειες που επιτρέπουν τα συναισθήματα αυτά και τα μοιράζονται με άλλους, υποφέρουν για λιγότερο διάστημα και δυναμώνουν τις σχέσεις μεταξύ τους.

Η ψυχοθεραπεία για το τραύμα και το πένθος προσφέρει την απαραίτητη στήριξη ώστε ο άνθρωπος ή και η οικογένεια να τολμήσει να επικοινωνήσει, να επεξεργαστεί και να θεραπεύσει τα συναισθήματα και τα συμπτώματα της απώλειας. 
Συγκεκριμένα:

Ατομική Ψυχοθεραπεία

Στις ατομικές συνεδρίες ψυχοθεραπείας, ο θεραπευόμενος έχει τον ασφαλή χώρο να μιλήσει και να επεξεργαστεί τα συναισθήματα του πένθους ή του τραύματος με τον δικό του ρυθμό και τρόπο.  Σταδιακά προσεγγίζει τον πόνο,  τον θυμό,  την ντροπή και όποιο άλλο δυσβάσταχτο συναίσθημα σχετίζεται με την εμπειρία του. Αναγνωρίζει τα στάδια του πένθους που είναι παρόμοια για τους ανθρώπους και παράλληλα  ανακαλύπτει τη δική του προσωπική «ταυτότητα» του πόνου, δηλαδή το προσωπικό νόημα που είχε η εμπειρία του, το οποίο σχετίζεται με την δική του ιστορία και μοναδικότητα. Μέσα από μια πολυεπίπεδη διερεύνηση και με την χρήση πολλών τεχνικών,  το άτομο υποστηρίζεται  να πενθήσει,  να μιλήσει για το παρελθόν και να κατανοήσει το βαθύτερο νόημα που έχει γι’ αυτό η απώλεια, να ανακαλύψει τα προσωπικά του μοτίβα συμπεριφοράς και συναισθηματικής αντίδρασης, να ενδυναμωθεί και να επανασυνδεθεί με τους ανθρώπους. Έτσι κατανοεί και φροντίζει σε μεγαλύτερο βάθος τον εαυτό του και ατενίζει ξανά το μέλλον με ελπίδα.

Οικογενειακή Θεραπεία

Με παρόμοιο τρόπο και στόχους λειτουργεί η οικογενειακή θεραπευτική διαχείριση του πένθους και του τραύματος.  Σε αυτές τις συνεδρίες, ολόκληρη η οικογένεια επεξεργάζεται το τραυματικό γεγονός και το κάθε μέλος μιλά για τα προσωπικά του συναισθήματα. Μέσα από αυτή την διαδικασία, τα μέλη επικοινωνούν τα κοινά συναισθήματα σε σχέση με το γεγονός, αλλά και τις ατομικές διαφορές του κάθε μέλους στην εμπειρία, έκφραση και διαχείριση του πένθους τους. Αυτό τους βοηθά να αναγνωρίσουν αυτά που τους ενώνουν σαν οικογένεια, να αξιοποιήσουν τις συναισθηματικές, οικονομικές και κοινωνικές δυνατότητες τους ώστε να αντεπεξέλθουν, αλλά και να κατανοήσουν και σεβαστούν τις ιδιαιτερότητες του κάθε μέλους. Έτσι η οικογένεια βρίσκει μια νέα ισορροπία, που δεν επιβαρύνει κάποιο/α από τα μέλη και φροντίζονται οι αναπτυξιακές ανάγκες του καθένα, ώστε να προχωρήσουν με τη λιγότερη επιβάρυνση για τους ίδιους και για τις επόμενες γενιές, με το δεδομένο ότι τα ανεπεξέργαστα τραύματα μεταβιβάζονται διαγενεαλογικά.  

Ψυχοθεραπεία παιδικού πένθους και τραύματος

Η ψυχοθεραπεία με παιδιά που βιώνουν πένθος και τραύμα ακολουθεί παρόμοια φιλοσοφία και οπτική. Η πρώτη συνάντηση γίνεται με τους γονείς. Οι γονείς ενημερώνουν τη θεραπεύτρια για το ιστορικό,  τα βιώματα,  τα συμπτώματα και τις ανάγκες του παιδιού.  Στο τέλος της συνάντησης,  παίρνουν συγκεκριμένες οδηγίες για τον τρόπο που θα προετοιμάσουν το παιδί για την συνεδρία με την ψυχοθεραπεύτρια. Ακολουθεί μια πρώτη διαγνωστική συνεδρία του παιδιού με τη θεραπεύτρια στην οποία το ίδιο, μέσα από το παιχνίδι, εκφράζει τα συναισθήματα και τα θέματα που χρειάζεται να διαπραγματευθεί. Κατόπιν ενημερώνονται οι γονείς για τα αποτελέσματα αυτής της πρώτης συνάντησης με το παιδί και για τους θεραπευτικούς στόχους που αναδύθηκαν από αυτήν και συμφωνούν για την θεραπευτική πορεία που θα ακολουθήσουν. Η θεραπευτική διαδικασία είναι εξατομικευμένη, ανάλογα με το αίτημα και τις συγκεκριμένες ανάγκες  και περιλαμβάνει συμβολικό παιχνίδι, διηγήσεις και παραμύθια, τελετουργίες, τεχνικές μέσω της τέχνης, οικογενειακές συνεδρίες, κ.ά. Παράλληλα οι γονείς παίρνουν συμβουλευτική βοήθεια ώστε να μπορέσουν από το ρόλο τους να κατανοήσουν και να φροντίσουν τις ανάγκες του παιδιού στο σπίτι. Στόχος είναι να ενταχθεί ομαλά η τραυματική εμπειρία στην εσωτερική δομή του παιδιού, ώστε να μην διαταράσσει την ψυχική του υγεία και συναισθηματική ανάπτυξη. Επίσης στόχος είναι οι γονείς να κατανοήσουν σε βάθος τα βιώματα του παιδιού ώστε και αυτοί από τον ρόλο τους να το βοηθούν να καταλαβαίνει τον εαυτό του και την ιστορία του καθώς μεγαλώνει. Μέσα από αυτή την διαδικασία το παιδί στηρίζεται σφαιρικά και αποτελεσματικά για να μπορέσει να οικοδομήσει έναν σταθερό και συγκροτημένο εαυτό.